Nhổ răng sâu bị sưng thường là tình huống khiến người bệnh muốn xử lý càng nhanh càng tốt. Sưng nướu, đau lan, khó nhai hoặc có mủ quanh răng làm sinh hoạt rất khó chịu. Tuy nhiên, răng sâu bị sưng không phải lúc nào cũng cần nhổ ngay trong lần đầu. Có trường hợp răng còn giữ được bằng điều trị tủy và phục hồi; có trường hợp cần kiểm soát nhiễm trùng trước khi nhổ; cũng có trường hợp răng đã vỡ sâu, nứt hoặc lung lay nên nhổ là lựa chọn hợp lý. Vì vậy, kế hoạch an toàn cần đánh giá nguyên nhân sưng, mức nhiễm trùng, tình trạng chân răng và khả năng phục hồi sau đó.
Sưng quanh răng sâu là dấu hiệu nhiễm trùng cần được phân loại
Khi răng sâu gây sưng, vi khuẩn có thể đã ảnh hưởng đến tủy răng hoặc vùng quanh chân răng. Nhưng mức độ có thể khác nhau: sưng khu trú ở nướu, có mụn mủ nhỏ, áp xe quanh chóp, viêm lợi quanh răng sâu hoặc sưng lan vùng mặt. Ba lưu ý đầu giúp người bệnh hiểu vì sao bác sĩ cần khám kỹ trước khi quyết định nhổ ngay hay điều trị theo giai đoạn.
Sưng nhẹ quanh nướu chưa chắc phải nhổ ngay
Nếu sưng chỉ khu trú quanh viền nướu do thức ăn mắc, mảng bám hoặc sâu răng gây kích thích, bác sĩ cần làm sạch vùng đó và kiểm tra răng. Có thể răng vẫn còn phục hồi được nếu tổn thương chưa phá hủy quá nhiều mô răng. Trong tình huống này, nhổ ngay có thể là quyết định quá sớm.
Người bệnh nên nói rõ sưng xuất hiện từ khi nào, có sốt không, đau có tăng không và răng có từng điều trị trước đó chưa. Những chi tiết này giúp bác sĩ đánh giá mức độ khẩn cấp.
Sưng có mủ cho thấy nguồn nhiễm trùng cần được xử lý
Nếu có mụn mủ, đau nhói, nướu phồng hoặc vị hôi trong miệng, nguồn nhiễm trùng có thể nằm sâu hơn trong răng hoặc quanh chân răng. Khi đó, chỉ uống thuốc giảm đau không đủ. Bác sĩ cần xác định răng còn giữ được không, có cần dẫn lưu, điều trị tủy hay nhổ.
Người bệnh không nên tự nặn mủ hoặc dùng thuốc theo đơn cũ. Việc tự xử lý có thể làm nhiễm trùng khó kiểm soát hơn hoặc che lấp triệu chứng. Cần có chỉ định rõ ràng từ bác sĩ sau khi khám.
Phim chụp giúp xem chân răng và mức tổn thương quanh chóp
Răng sâu bị sưng cần được kiểm tra bằng phim khi cần để xem sâu răng đã lan tới đâu, có tổn thương quanh chân răng không, chân răng có cong không và xương quanh răng còn nâng đỡ không. Nếu răng còn khả năng điều trị tủy, phim giúp bác sĩ lập kế hoạch bảo tồn. Nếu răng phải nhổ, phim giúp đánh giá độ khó.
Nhổ hay giữ răng cần dựa trên tiên lượng, không dựa vào cơn đau nhất thời
Đau và sưng khiến người bệnh dễ muốn nhổ bỏ để hết nhanh. Nhưng răng thật, nhất là răng hàm, có vai trò quan trọng trong ăn nhai. Nếu răng còn giữ được, điều trị bảo tồn có thể đáng cân nhắc. Nếu răng đã hỏng quá nặng, cố giữ lại chỉ làm nhiễm trùng tái phát. Ba lưu ý cuối tập trung vào thời điểm nhổ, chăm sóc sau nhổ và phương án phục hồi khoảng mất răng.
Răng còn đủ mô và chân răng tốt có thể cân nhắc giữ lại
Nếu răng sâu vào tủy nhưng chân răng còn tốt, mô nâng đỡ ổn và thân răng còn khả năng phục hồi, điều trị tủy rồi bọc hoặc trám phục hồi có thể là hướng giữ răng. Người bệnh nên hỏi rõ tiên lượng giữ răng, chi phí và thời gian điều trị.
Nếu răng vỡ sâu dưới nướu, nứt dọc chân, lung lay nặng hoặc nhiễm trùng không kiểm soát, nhổ răng có thể hợp lý hơn. Vấn đề là phải biết răng nằm ở nhóm nào.
Nếu chọn giữ răng, người bệnh cần theo đúng lịch điều trị. Nếu chỉ xử lý đau rồi bỏ dở, răng có thể sưng lại. Nếu chọn nhổ, cũng cần lên kế hoạch chăm sóc ổ nhổ và phục hồi sau đó nếu răng giữ vai trò ăn nhai.
Không phải lúc nào răng đang sưng cũng nhổ ngay là tốt nhất
Khi nhiễm trùng đang sưng nhiều, bác sĩ có thể cần kiểm soát viêm, dẫn lưu hoặc dùng thuốc theo chỉ định trước khi nhổ, tùy tình trạng cụ thể. Có ca nhổ được ngay, có ca nên xử lý theo giai đoạn để giảm rủi ro và giúp người bệnh thoải mái hơn.
Sau nhổ cần bảo vệ ổ máu đông và theo dõi đau tăng
Nếu răng sâu bị sưng phải nhổ, người bệnh cần chăm sóc ổ nhổ đúng hướng dẫn. Cục máu đông trong ổ răng rất quan trọng cho lành thương. Không nên súc miệng mạnh, hút thuốc, dùng ống hút hoặc chọc vào ổ răng trong giai đoạn đầu.
Nếu sau vài ngày đau tăng, sưng trở lại, có mùi hôi, sốt hoặc chảy máu kéo dài, cần quay lại kiểm tra. Đây có thể là dấu hiệu ổ răng bị kích thích, nhiễm trùng hoặc cần hỗ trợ chăm sóc thêm.
Nhổ răng sâu bị sưng cần được quyết định sau khi đánh giá mức nhiễm trùng, phim chụp, khả năng giữ răng và tình trạng toàn thân. Người bệnh tại nha khoa Linh Đàm không nên tự kéo dài bằng thuốc giảm đau, cũng không nên nhổ vội nếu răng còn tiên lượng bảo tồn. Một kế hoạch an toàn là kế hoạch xử lý nguồn nhiễm trùng, quyết định giữ hay nhổ dựa trên răng thật, chăm sóc ổ nhổ đúng cách và tính phương án phục hồi khoảng mất răng nếu cần thiết cho ăn nhai lâu dài.
Để lại một bình luận
Bạn phải đăng nhập để gửi bình luận.