Chữa tủy răng có mủ là điều trị cần được đánh giá nghiêm túc vì mủ thường cho thấy nhiễm khuẩn đã lan từ bên trong răng hoặc mô quanh răng ra vùng nướu, quanh chân răng. Người bệnh có thể thấy nốt mủ trên lợi, sưng đau, hôi miệng, đau khi cắn hoặc có lúc mủ tự chảy ra rồi đỡ đau. Tuy nhiên, mủ thoát ra không có nghĩa bệnh đã khỏi. Nếu nguồn nhiễm khuẩn trong ống tủy vẫn còn, tình trạng có thể tái phát nhiều lần. Bác sĩ cần xác định răng nguyên nhân, mức độ tổn thương quanh chóp và khả năng bảo tồn răng trước khi điều trị.
Mủ quanh răng cần xác định nguồn nhiễm khuẩn
Mủ có thể xuất phát từ tủy răng hoại tử, viêm quanh chóp, túi nha chu sâu hoặc răng nứt. Nếu nguyên nhân là tủy nhiễm khuẩn và răng còn giữ được, chữa tủy răng có mủ có thể là hướng điều trị bảo tồn. Nếu nguyên nhân thuộc nha chu hoặc răng đã nứt bất lợi, kế hoạch sẽ khác. Vì vậy, người bệnh không nên tự nặn mủ, tự uống thuốc hoặc chỉ súc miệng tại nhà. Chẩn đoán đúng nguồn mủ là điều kiện đầu tiên để điều trị có hiệu quả.
Đường dò mủ có thể xuất hiện dù răng không đau nhiều
Một số răng có đường dò mủ trên lợi nhưng đau không rõ vì mủ đã có đường thoát. Người bệnh dễ chủ quan vì cảm giác không quá nghiêm trọng. Thực tế, đường dò cho thấy vùng quanh chân răng đang có ổ viêm cần được kiểm tra. Bác sĩ cần xác định răng nguyên nhân, không chỉ xử lý nốt mủ bên ngoài. Nếu bỏ qua, mủ có thể tái phát hoặc tổn thương xương quanh răng tiến triển.
Răng sâu lớn có thể làm tủy hoại tử và sinh mủ
Khi sâu răng lan vào tủy, vi khuẩn có thể làm tủy hoại tử rồi đi xuống vùng quanh chân răng. Người bệnh có thể từng đau dữ dội, sau đó đau giảm nhưng xuất hiện sưng hoặc mủ. Đây không phải là dấu hiệu khỏi bệnh. Bác sĩ cần đánh giá ống tủy và vùng quanh chóp để quyết định chữa tủy, điều trị lại hay nhổ nếu răng không còn tiên lượng.
Nếu thân răng còn đủ mô phục hồi, điều trị tủy có thể giúp giữ lại răng. Nếu răng vỡ sâu dưới nướu hoặc nứt dọc, khả năng bảo tồn sẽ kém hơn. Người bệnh nên hỏi rõ tiên lượng giữ răng trước khi bắt đầu lộ trình.
Mủ do nha chu cần hướng xử lý khác
Nếu mủ xuất phát từ túi nha chu sâu, cao răng dưới nướu hoặc răng lung lay, chữa tủy đơn thuần sẽ không giải quyết được nguyên nhân. Bác sĩ cần kiểm tra mô nha chu, độ lung lay và mức tiêu xương. Trong nhiều trường hợp, điều trị nướu mới là bước chính. Chỉ khi xác định nguồn viêm từ tủy, điều trị tủy mới phù hợp.
Điều trị cần hoàn tất đủ bước dù mủ đã giảm
Sau buổi điều trị đầu tiên, mủ hoặc sưng có thể giảm, nhưng điều đó không đồng nghĩa răng đã được xử lý hoàn toàn. Chữa tủy răng có mủ cần làm sạch hệ thống ống tủy, kiểm soát nhiễm khuẩn, trám bít và phục hồi kín thân răng. Nếu người bệnh bỏ hẹn khi thấy dễ chịu hơn, vi khuẩn có thể xâm nhập lại hoặc ổ viêm chưa được kiểm soát. Lộ trình đầy đủ giúp giảm nguy cơ mủ tái phát và bảo vệ răng thật khi còn khả năng giữ.
Làm sạch ống tủy là bước xử lý nguồn viêm
Bác sĩ cần loại bỏ mô tủy nhiễm khuẩn, làm sạch và tạo hình hệ thống ống tủy. Tùy mức độ viêm, có thể cần đặt thuốc trong ống tủy và hẹn theo dõi. Người bệnh không nên yêu cầu hoàn tất quá nhanh nếu răng đang nhiễm khuẩn nhiều. Điều trị đúng lộ trình giúp vùng quanh chân răng có điều kiện hồi phục tốt hơn.
Nếu răng có nhiều ống tủy, như răng hàm, thời gian điều trị có thể dài hơn. Mỗi ống tủy cần được xử lý cẩn thận. Bỏ sót ống tủy có thể là nguyên nhân khiến răng đau hoặc mủ tái phát sau này.
Thuốc không thể thay thế điều trị nguyên nhân
Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể kê thuốc hỗ trợ kiểm soát đau hoặc nhiễm khuẩn. Tuy nhiên, thuốc không thể làm sạch hệ thống ống tủy bị nhiễm khuẩn. Người bệnh không nên tự uống kháng sinh nhiều đợt để làm xẹp mủ tạm thời. Khi thuốc hết tác dụng, mủ có thể quay lại nếu nguồn viêm chưa được xử lý.
Phục hồi kín giúp ngăn tái nhiễm
Sau khi điều trị tủy, thân răng cần được trám hoặc bọc phục hồi phù hợp. Nếu phục hồi hở, vi khuẩn có thể xâm nhập lại và gây mủ tái phát. Răng mất nhiều mô, đặc biệt là răng hàm, có thể cần phục hình bảo vệ theo chỉ định. Người bệnh cần hoàn tất cả phần phục hồi, không chỉ dừng ở bước hết mủ.
Chữa tủy răng có mủ cần được thực hiện sau khi xác định đúng nguồn nhiễm khuẩn và tiên lượng giữ răng. Người bệnh không nên tự nặn mủ, tự dùng thuốc hoặc trì hoãn vì thấy mủ tự chảy ra rồi đỡ đau. Nếu nguyên nhân đến từ tủy và răng còn phục hồi được, điều trị tủy đầy đủ có thể giúp bảo tồn răng. Nếu nguyên nhân là nha chu, nứt răng hoặc răng không còn nền phục hồi, bác sĩ cần tư vấn hướng khác. Hoàn tất điều trị, phục hồi kín và tái khám là yếu tố quan trọng để giảm nguy cơ tái phát.
